9. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 1. Dönem 1. Yazılı Senaryo 1 Soruları ve Cevapları

Aşağıda iki ayetin meali verilmiştir:

“Biz insanı en güzel biçimde yarattık.” (Tîn suresi, 4. ayet)

“Andolsun ki biz, insanoğlunu şerefli kıldık.” (İsrâ suresi, 70. ayetin başı)

Bir sınıfta bazı öğrenciler, arkadaşlarının dış görünüşüyle sosyal medyada alay eden paylaşımlar yapıyor.

a) İki ayetin insanın değeri hakkında verdiği ortak mesajı açıklayınız.

b) Bu mesajdan hareketle öğrencilerin davranışını değerlendiriniz.

c) Bu durumla karşılaşan bir öğrencinin nasıl davranması gerektiğini ayetlerin mesajına dayandırarak yazınız.

Bir mesajlaşma grubunda şu ileti dolaşıyor: “Bu bitkisel karışım bütün hastalıkları iyileştirir. Doktora gitmeye gerek yok. Dinimizde de açıkça yazıyor, hemen on kişiye gönderin!” İletide kaynak, kişi adı veya ayet bilgisi bulunmuyor.

İsrâ suresinin 36. ayetinde “Hakkında bilgin olmayan şeyin ardına düşme.”, Hucurât suresinin 6. ayetinde ise kendilerine bir haber getirildiğinde müminlerin onu araştırmaları gerektiği bildirilir.

a) İletinin güvenilir bilgi sayılamayacağını gösteren üç işareti yazınız.

b) Ayetlerden hareketle bu iletiyi alan birinin izlemesi gereken adımları açıklayınız.

c) Dinî bir ifade eklenmesi bir bilgiyi neden tek başına doğru yapmaz? Eleştirel düşünerek açıklayınız.

Sınav haftası geldiği hâlde Selin hiç ders çalışmıyor ve “Çok dua ettim, nasıl olsa başarılı olurum.” diyor. Sınıf arkadaşı Burak ise “Sadece çalışmak yeter, duaya gerek yok.” diye karşılık veriyor.

“Bana dua edin, size karşılık vereyim.” (Mümin suresi, 60. ayet)

“İnsan için ancak çalıştığının karşılığı vardır.” (Necm suresi, 39. ayet)

a) İki ayeti birlikte düşünerek dua ile çaba arasındaki ilişkiyi açıklayınız.

b) Selin'in ve Burak'ın düşüncelerini bu ilişki açısından değerlendiriniz.

c) Duanın kişinin Allah ile iletişimine ve iç dünyasına sağladığı iki katkıyı yazınız.

“Şüphesiz namaz, hayâsızlıktan ve kötülükten alıkoyar.” (Ankebût suresi, 45. ayet)

Mâûn suresinin 4-7. ayetlerinde ise namazlarına karşı duyarsız olan, gösteriş yapan ve küçük yardımları bile engelleyen kimseler kınanmaktadır.

Bir mahallede ibadetlerini düzenli yapan bir esnaf, müşterilerine eksik tartıyor ve yardıma muhtaç komşusuyla ilgilenmiyor.

a) Ayetlere göre ibadetin insanın davranışlarıyla nasıl bir ilişkisi olması gerektiğini açıklayınız.

b) Esnafın durumunu bu ilişki açısından değerlendiriniz.

c) Namaz, oruç, zekât ve hac ibadetlerinden birini seçerek bu ibadetin hem Allah ile kul arasındaki bağa hem de kişinin diğer insanlarla ilişkilerine katkısını açıklayınız.

Rum suresinin 17-27. ayetlerinde gece ile gündüz, gökler ile yer, yağmurla canlanan toprak gibi varlıklardan söz edilerek bunların Allah'ın varlığının ve kudretinin işaretleri olduğu vurgulanır. Bu ayetlerden ikisinin anlamı özetle şöyledir:

“Göklerin ve yerin yaratılması, dillerinizin ve renklerinizin farklı olması da O'nun delillerindendir. Bunda bilenler için ibretler vardır.” (22. ayet)

“Gece ve gündüz uyumanız, O'nun lütfundan rızık aramanız da O'nun delillerindendir.” (23. ayet)

a) 22. ayetin insanlar arasındaki farklılıklara bakış konusunda verdiği mesajı, bir ayrımcılık örneği üzerinden açıklayınız.

b) 23. ayetin günlük yaşamdaki olağan olaylara bakış konusunda verdiği mesajı yazınız.

c) Bir öğrenci bu ayetleri doğru anlamak için hangi temel kaynaklara başvurmalıdır? Yalnızca tek bir ayetin mealini okumanın neden yetersiz kalabileceğini açıklayınız.

Hucurât suresinin 14. ayetinde “İman ettik.” diyen bazı bedevilere, imanın henüz kalplerine yerleşmediği bildirilir. Bakara suresinin 256. ayetinde ise “Dinde zorlama yoktur.” buyrulur.

Bir sınıf tartışmasında Ali, “Bir şeyi bilmek ile ona iman etmek aynıdır.” diyor. Zeynep ise “Bir insan zorla da iman ettirilebilir.” görüşünü savunuyor.

a) Hucurât suresi 14. ayetten hareketle imanın yalnızca dille söylenen bir söz olmadığını açıklayınız.

b) Ali'nin görüşünü bilgi ile iman arasındaki farkı göstererek değerlendiriniz.

c) Zeynep'in görüşünü Bakara suresi 256. ayetten ve imanın özgür iradeye dayanmasından hareketle değerlendiriniz.